การพัฒนาประเทศให้มีความเจริญก้าวหน้าและสามารถรับมือกับความเปลี่ยนแปลงของโลกในอนาคต จำเป็นต้องมีกรอบทิศทางที่ชัดเจนและครอบคลุมในทุกมิติ บทความนี้ขอสรุปสาระสำคัญของ ยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี (พ.ศ. 2561-2580) ซึ่งเป็นแผนแม่บทหลักของประเทศ เพื่อให้ประชาชนและผู้ที่สนใจสามารถทำความเข้าใจเป้าหมายการพัฒนาประเทศไทยในระยะยาวได้อย่างง่ายดาย

ยุทธศาสตร์ชาติ คืออะไร? 

ยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี (พ.ศ. 2561-2580) เป็นยุทธศาสตร์ชาติฉบับแรกของประเทศไทยตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย โดยถูกกำหนดขึ้นเพื่อให้รัฐใช้เป็นเป้าหมายการพัฒนาประเทศอย่างยั่งยืนตามหลักธรรมาภิบาล ยุทธศาสตร์ชาตินี้จะทำหน้าที่เป็นกรอบในการจัดทำแผนต่าง ๆ ให้สอดคล้องและบูรณาการกัน เพื่อให้เกิดพลังผลักดันร่วมกันไปสู่เป้าหมายที่กำหนดไว้

วิสัยทัศน์ประเทศไทย 2580 และเป้าหมายการพัฒนา 

การขับเคลื่อนประเทศในระยะ 20 ปี ได้ถูกกำหนดวิสัยทัศน์และเป้าหมายหลักที่คนไทยทุกคนจะก้าวไปพร้อมกัน ดังนี้

• วิสัยทัศน์ระดับชาติ: “ประเทศไทยมีความมั่นคง มั่งคั่ง ยั่งยืน เป็นประเทศพัฒนาแล้ว ด้วยการพัฒนาตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง”

• คติพจน์ประจำชาติ: “มั่นคง มั่งคั่ง ยั่งยืน”

• เป้าหมายการพัฒนาประเทศ: ประเทศชาติมั่นคง ประชาชนมีความสุข เศรษฐกิจพัฒนาอย่างต่อเนื่อง สังคมเป็นธรรม ฐานทรัพยากรธรรมชาติยั่งยืน

6 ประเด็นยุทธศาสตร์ชาติหลัก มีอะไรบ้าง? 

การพัฒนาประเทศในช่วงระยะเวลาของยุทธศาสตร์ชาติ จะมุ่งเน้นการสร้างสมดุลระหว่างการพัฒนาความมั่นคง เศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม โดยเน้นการมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วนในรูปแบบประชารัฐ ซึ่งประกอบด้วย 6 ยุทธศาสตร์ ได้แก่

• 1. ยุทธศาสตร์ชาติด้านความมั่นคง: มีเป้าหมายสำคัญคือ ประเทศชาติมั่นคง ประชาชนมีความสุข โดยเน้นการบริหารจัดการสภาวะแวดล้อมของประเทศให้มีความมั่นคง ปลอดภัย เอกราช อธิปไตย และมีความสงบเรียบร้อยในทุกระดับ มุ่งเน้นการพัฒนาคน เครื่องมือ เทคโนโลยี และระบบฐานข้อมูลขนาดใหญ่ ให้สามารถรับมือกับภัยคุกคามและภัยพิบัติได้ทุกรูปแบบ

• 2. ยุทธศาสตร์ชาติด้านการสร้างความสามารถในการแข่งขัน: มุ่งเน้นการยกระดับศักยภาพของประเทศในหลากหลายมิติ ทั้งการต่อยอดอดีต ปรับปัจจุบัน และสร้างคุณค่าใหม่ในอนาคต โดยให้ความสำคัญกับการยกระดับการเกษตรสร้างมูลค่า การพัฒนาอุตสาหกรรมและบริการแห่งอนาคต การสร้างความหลากหลายด้านการท่องเที่ยว และการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านการคมนาคมและเทคโนโลยีสมัยใหม่

• 3. ยุทธศาสตร์ชาติด้านการพัฒนาและเสริมสร้างศักยภาพทรัพยากรมนุษย์: มีเป้าหมายเพื่อพัฒนาคนในทุกมิติและในทุกช่วงวัยให้เป็นคนดี เก่ง และมีคุณภาพ เน้นการปรับเปลี่ยนค่านิยมและวัฒนธรรม การปฏิรูปกระบวนการเรียนรู้ที่ตอบสนองต่อการเปลี่ยนแปลงในศตวรรษที่ 21 การตระหนักถึงพหุปัญญาของมนุษย์ที่หลากหลาย และการเสริมสร้างให้คนไทยมีสุขภาวะที่ดี

• 4. ยุทธศาสตร์ชาติด้านการสร้างโอกาสและความเสมอภาคทางสังคม: มีเป้าหมายเพื่อลดความเหลื่อมล้ำและสร้างความเป็นธรรมในทุกมิติ โดยให้ความสำคัญกับการกระจายศูนย์กลางความเจริญทางเศรษฐกิจและสังคมสู่ภูมิภาค การดึงพลังของภาคส่วนต่าง ๆ มาร่วมขับเคลื่อนสังคม และการเพิ่มขีดความสามารถของชุมชนท้องถิ่นในการพึ่งตนเองและการจัดการตนเอง

• 5. ยุทธศาสตร์ชาติด้านการสร้างการเติบโตบนคุณภาพชีวิตที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม: มุ่งนำไปสู่การบรรลุเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนในทุกมิติ โดยให้ความสำคัญกับการสร้างสมดุลทั้งทางเศรษฐกิจ สิ่งแวดล้อม และคุณภาพชีวิต อันจะนำไปสู่ความยั่งยืนเพื่อคนรุ่นต่อไป

• 6. ยุทธศาสตร์ชาติด้านการปรับสมดุลและพัฒนาระบบการบริหารจัดการภาครัฐ: มีเป้าหมายเพื่อปรับเปลี่ยนให้เป็น “ภาครัฐของประชาชนเพื่อประชาชนและประโยชน์ส่วนรวม” โดยภาครัฐต้องมีสมรรถนะสูง ยึดหลักธรรมาภิบาล มีความทันสมัย และนำนวัตกรรม เทคโนโลยีข้อมูลขนาดใหญ่ รวมทั้งระบบดิจิทัลเข้ามาประยุกต์ใช้ เพื่อตอบสนองความต้องการของประชาชนได้อย่างสะดวกรวดเร็วและโปร่งใส

ยุทธศาสตร์ชาติ จึงเปรียบเสมือนเข็มทิศทิศทางใหญ่ของประเทศ ที่ทุกภาคส่วนไม่ว่าจะเป็นภาครัฐ ภาคเอกชน และประชาชน จะต้องร่วมมือกันขับเคลื่อน เพื่อนำพาประเทศไทยก้าวสู่ความเป็นประเทศพัฒนาแล้วอย่างยั่งยืนสืบไป

📥 ดาวน์โหลดเอกสารสำหรับศึกษาเพิ่มเติม 

ท่านที่สนใจสามารถดาวน์โหลดไฟล์เอกสารเพื่อศึกษาเนื้อหาอย่างละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ลิงก์ด้านล่างนี้:

• 🔗 ดาวน์โหลด ยุทธศาสตร์ชาติ (พ.ศ. 2561-2580) ฉบับประกาศราชกิจจานุเบกษา (PDF)

• 🔗 ดาวน์โหลด สรุปสาระสำคัญ ยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี ฉบับย่อ (PDF)